Gwamnatin Jamhuriyar Nijar ta bayar da cikakken bayani a karon farko game da ƙiyasin albarkatun man fetur da ke a yankin Kafra, inda ta ce akwai yiwuwar samun ganga biliyan biyu da rabi a arewacin yankin. A wani taron manema labarai da aka yi a birnin Yamai ranar Laraba, an bayyana cewa wani binciken farko da aka gudanar a shekarar 2023 ya nuna yiwuwar samun wadannan albarkatu masu tarin yawa. Rahotanni sun kuma tabbatar da cewa yankin na ɗauke da wani nau'in mai mai kauri daban, wanda ake ƙiyasin ya kai kimanin ganga miliyan 168. Wannan bincike na arewacin yankin Kafra na zuwa ne yayin da ake ci gaba da shirin tantance albarkatun da ke wajen.
Tarihin Binciken Man Fetur
An fara ayyukan binciken man fetur a yankin hamadar arewacin Nijar tun a shekarun 1970. Tarihi ya nuna an gudanar da aikin hako rijiyoyin farko a Séguédine 1 a shekarar 1974, sannan aka hako ta Tiffa 1 a shekarar 1975. Lamarin ya ɗauki sabon salo ne daga shekarar 2005, lokacin da kamfanin Sipex, wanda wani reshe ne na babban kamfanin Sonatrach na ƙasar Algérie, ya shigo cikin aikin.
Tun daga wancan lokacin, kamfanin na Sipex ya sami nasarar samo da kuma fassara bayanan girgizar ƙasa masu girman kilomita 2,205 na nau'in 2D da kuma murabba'in kilomita 760 na nau'in 3D. Haka nan an hako wasu rijiyoyin bincike guda biyu a shekarun 2018 da 2019. A shekarar 2022 ne aka sabunta tsarin gudanar da aikin binciken baki ɗaya domin ya dace da sabbin bayanai da aka samu. Wannan mataki ya share fagen sabon aikin tantance albarkatun da ake yi a yanzu a yankin na Kafra.
Shirin Binciken Da Aka Shirya
A wani bangare na shirin binciken da aka tsara, za a fara wani sabon aikin hako rijiyoyi guda huɗu a cikin shekara biyu. Aikin, wanda aka ƙaddamar a ranar 13 ga watan Agustan shekarar 2026, wani muhimmin mataki ne na tabbatar da ainihin yawan man da ke yankin. An shirya fara aikin ne da hako rijiyar farko, wadda aka yi wa laƙabi da Kafra Sud-Est 1. Wannan rijiyar ita ce za ta zama matakin farko a cikin jerin ayyukan da aka tsara domin tantance albarkatun yankin Kafra baki ɗaya.
Izinin da aka bayar domin gudanar da wannan aikin bincike yana da wa’adin karewa har zuwa ranar 3 ga watan Yulin shekarar 2028. Wannan wa'adi na bai wa kamfanin na Sipex isasshen lokacin da zai gudanar da aikin hakon rijiyoyin huɗu da aka shirya, da kuma yin nazarin bayanan da za a samu daga wurin. An bayyana cewa an sabunta wannan izini ne a bana domin ya dace da sabon shirin aikin hako rijiyoyin da za a gudanar nan gaba. Yankin na Kafra, wanda shi ne wurin da ake gudanar da binciken, ya mamaye fili mai faɗin murabba'in kilomita 11,467, wanda hakan ya nuna girmansa da kuma yiwuwar samun ƙarin albarkatu a wasu sassan nasa.
Siyasa da Hadin Gwiwa
Baya ga hasashen da ake yi, an riga an tantance wasu tabbatattun albarkatun mai da ake kira 2P, waɗanda aka gano tun a shekarar 2018, inda aka ƙiyasta yawan su ya kai kimanin ganga miliyan 255. Waɗannan albarkatu, waɗanda aka tabbatar da wanzuwarsu, su ne tushen da aka gina aikin da ake yi a yanzu a kai, kuma suna wakiltar wani muhimmin mataki na farko a harkar man fetur a yankin arewacin ƙasar. Wannan adadi ya sha bamban da sabon ƙiyasin ganga biliyan biyu da rabi da ake sa ran samu a wani ɓangare na Kafra, wanda har yanzu ake kan bincike a kansa. Tuni dai aka fara shirye-shiryen yadda za a fara aikin hako waɗannan tabbatattun albarkatu da aka riga aka gano, wanda hakan zai buɗe wani sabon babi a fannin mai a Nijar.
A yayin da yake jawabi, Ministan Makamashi, Man Fetur, da Ma'adanai, Mista Hamadou Tini, ya jaddada muhimmancin aiwatar da dokar da ta shafi bai wa 'yan ƙasa da kamfanonin cikin gida damar shiga ayyukan. Minista Tini ya bayyana cewa gwamnati za ta tabbatar da cewa an bi wannan doka sau da ƙafa domin ganin 'yan Nijar sun amfana kai tsaye daga ayyukan da za a gudanar a yankin na Kafra. Manufar ita ce a samar da ayyukan yi ga jama'ar yankin da ma ƙasa baki ɗaya, tare da ba wa 'yan kasuwa na cikin gida damar samar da kayayyaki da ayyuka ga kamfanin na Sipex, wanda hakan zai taimaka wajen haɓaka tattalin arzikin ƙasar.
An gabatar da aikin na Kafra a matsayin wata babbar hanyar ƙarfafa haɗin gwiwa tsakanin Jamhuriyar Nijar da ƙasar Algérie. An bayyana Algérie a matsayin abokiyar hulɗa ta tarihi, musamman ta hanyar babban kamfaninta na Sonatrach. Ana ganin wannan aiki ba kawai zai kawo ci gaban tattalin arziki ba, har ma zai ƙara dankon zumunci da ke tsakanin ƙasashen biyu na tsawon shekaru. Haɗin gwiwar ta hanyar kamfanin Sipex, wanda reshe ne na Sonatrach, ya nuna yadda ƙasashen biyu za su iya aiki tare domin cin moriyar albarkatun da ke tsakaninsu, abin da ake sa ran zai amfani al'ummomin ƙasashen biyu baki ɗaya.
