Ma'aikatar Ilimi ta Ƙasa ta bayyana cewa adadin ɗaliban da suka yi rajistar zana jarrabawar kammala sakandare ta Baccalauréat a shekarar 2026 a faɗin ƙasar ya haura 89,000. Wannan adadi ya ƙunshi dukkanin ɗalibai daga makarantun gwamnati da na masu zaman kansu, da kuma waɗanda za su zana jarrabawar a matsayin masu zaman kansu. Hukumar ta ce an tattara wannan adadi ne bayan kammala aikin rajista a hukumance a duk faɗin ƙasar.
A cewar wata sanarwa da ma'aikatar ta fitar, wannan adadin ya nuna ƙaruwa idan aka kwatanta da na shekarun baya. Sanarwar ta ƙara da cewa an fara shirye-shiryen da suka kamata don tabbatar da gudanar da jarrabawar cikin nasara ba tare da wata matsala ba. Har ila yau, hukumar ta jaddada muhimmancin wannan jarrabawa a matsayin matakin ƙarshe na samun damar shiga manyan makarantun gaba da sakandare a cikin gida da waje. Tuni dai aka fara tura bayanan ɗaliban zuwa cibiyoyin jarrabawa daban-daban don tantancewa da kuma kammala sauran shirye-shirye na gudanarwa.
Yawan Masu Rajista a 2026
Ministan Ilimi na Ƙasa, Mista Hamza Harouna Adamou, ya bayyana cewa adadin masu rajistar ya nuna wani muhimmin ci gaba a fannin ilimi a ƙasar. A cewarsa, wannan ƙaruwa ta samo asali ne daga manufofin gwamnati na ƙarfafa gwiwar iyaye su tura 'ya'yansu makaranta da kuma samar da sauƙi wajen samun ilimi mai inganci. Ya ce ma'aikatarsa ta yi aiki tuƙuru don ganin cewa an wayar da kan jama'a game da mahimmancin jarrabawar Baccalauréat, wanda hakan ya jawo hankalin ɗalibai da dama, ciki har da waɗanda suka daina karatu a baya, suka dawo don kammalawa. Mista Adamou ya ƙara da cewa an samar da tsare-tsare na musamman don tallafa wa ɗalibai mata da kuma waɗanda ke yankunan karkara, wanda ya taimaka wajen ƙara yawan waɗanda suka yi rajista daga waɗannan sassan al'umma.
A yayin wani taron manema labarai da ya gudana a babban birnin ƙasar, ministan ya jaddada cewa an ɗauki matakan da suka dace don tabbatar da cewa an gudanar da jarrabawar cikin adalci da sahihanci. Ya ce, "Mun ƙulla haɗin gwiwa da hukumomin tsaro don hana duk wata dabarar maguɗi ko zamba a lokacin jarrabawar. Manufarmu ita ce mu tabbatar da cewa sakamakon da za a fitar ya zama na gaskiya kuma ya nuna ainihin ƙoƙarin kowane ɗalibi." Ya kuma yi kira ga malamai da su ƙara himma wajen kammala manhajojin karatu a kan lokaci tare da bai wa ɗaliban isasshen horo don fuskantar jarrabawar. Mista Hamza Harouna Adamou ya ce an shirya waɗansu kwasa-kwasai na musamman don ƙara wa malamai ilimi kan sabbin dabarun koyarwa da kuma yadda za su shirya ɗalibai don samun nasara.
Ministan ya kuma yi nuni da cewa an inganta tsarin rajista na bana ta hanyar amfani da fasahar zamani, wanda ya sauƙaƙa wa ɗalibai yin rajista daga ko'ina a faɗin ƙasar ba tare da sun sha wahala ba. Wannan sabon tsari ya taimaka wajen rage cunkoso a cibiyoyin rajista da kuma tabbatar da cewa an tattara bayanan ɗalibai cikin sauƙi da kuma inganci. Ya bayyana cewa nasarar wannan tsari na fasahar zamani ya ƙarfafa gwiwar ma'aikatar wajen duba yiwuwar amfani da shi a wasu fannonin gudanar da ayyukan ilimi a nan gaba. Ya kammala da cewa gwamnati za ta ci gaba da saka hannun jari a fannin ilimi don tabbatar da cewa kowane ɗan ƙasa ya samu damar yin karatu har zuwa mataki mafi girma.
Ranar Bude Jarrabawar Baccalauréat
An tsara fara gudanar da jarrabawar Baccalauréat ta shekarar 2026 a ranar 13 ga watan Yuli a duk faɗin ƙasar, kamar yadda jadawalin da ma'aikatar ilimi ta fitar ya nuna. Wannan rana ita ce za a fara da jarrabawar farko wadda za ta gudana a lokaci guda a dukkanin cibiyoyin da aka keɓe a fadin kasar. Ma'aikatar ta ce an zaɓi wannan rana ne bayan an yi la'akari da kammala dukkan shirye-shiryen da suka dace, ciki har da kammala manhajar karatu a makarantu da kuma bai wa ɗalibai isasshen lokaci don yin bita da shiri na ƙarshe. An kuma tabbatar da cewa an kammala rarraba kayan aikin jarrabawar, kamar takardun tambayoyi da na amsa, zuwa dukkanin jihohi da yankuna kafin wannan lokaci domin kauce wa duk wata tangarɗa. Hukumomin da ke da alhakin gudanar da jarrabawar sun ce sun kammala horar da ma'aikatan da za su sa ido a lokacin jarrabawar, waɗanda suka haɗa da malamai da sauran jami'an ilimi, kan ƙa'idoji da dokokin da za a bi don tabbatar da sahihancin aikin. An kuma shawarci dukkanin ɗalibai da su tabbatar sun isa cibiyoyinsu na jarrabawa da wuri a ranar da aka ambata, tare da dukkanin takardun da ake buƙata don tantancewa. Ma'aikatar ta jaddada cewa ba za a amince da duk wani ɗalibin da ya makara ba ko wanda bai cika sharuddan da aka gindaya ba. Wannan mataki na da nufin tabbatar da cewa an fara jarrabawar a kan lokaci kuma an gudanar da ita cikin tsari da kwanciyar hankali a dukkanin cibiyoyi.
Mahimmancin Jarrabawar Baccalauréat
Jarrabawar Baccalauréat na da matuƙar tasiri a tsarin ilimin ƙasar, domin ita ce babbar hanyar da ke ba ɗalibai damar shiga jami'o'i da sauran manyan makarantun gaba da sakandare. Samun nasara a wannan jarrabawa na buɗe wa ɗalibi kofofin ci gaba da karatu a fannoni daban-daban da yake sha'awa, walau a fannin kimiyya, fasaha, ko na adabi da al'adu. Wannan takardar shaidar da ake bayarwa bayan an ci jarrabawar, wato Baccalauréat, wata babbar shaida ce da ake amfani da ita a hukumance wajen neman guraben karatu a ciki da wajen ƙasar. Don haka ne ɗalibai da iyayensu ke ba ta muhimmanci na musamman, inda suke sadaukar da lokaci da dukiya don ganin an samu sakamako mai kyau.
Wannan jarrabawa na aiki ne a matsayin ma'aunin ingancin ilimin da ake bayarwa a makarantun sakandare na gwamnati da na masu zaman kansu. Sakamakon da ɗalibai ke samu na taimaka wa ma'aikatar ilimi wajen gano makarantun da ke yin ƙoƙari da kuma waɗanda ke buƙatar tallafi ko gyara a tsarin koyarwarsu. Wannan ya sa jarrabawar ta zama wani muhimmin makami na sa ido da kuma inganta harkar ilimi a faɗin ƙasa baki ɗaya. Haka nan, nasarar ɗalibai a wannan matakin na nuna irin ci gaban da ƙasa ke samu a fannin ilimi, wanda ke da alaƙa kai tsaye da ci gaban tattalin arziki da kuma zamantakewa. A saboda haka, gwamnati na ba da himma sosai wajen tabbatar da an gudanar da jarrabawar cikin sahihanci da adalci.
Nasarar samun wannan takardar shaidar ta Baccalauréat na bai wa mutum damar samun ayyukan yi da dama, musamman a matakan farko na aikin gwamnati ko kamfanoni masu zaman kansu. A al'adance, ana kallon duk wanda ya mallaki wannan takarda a matsayin wanda ya kai wani mataki na ilimi da ake girmamawa a cikin al'umma. Wannan daraja da take da ita ta sa ta zama wata buƙata ta rayuwa ga matasa da dama da ke son gina rayuwarsu ta ilimi da ta aiki. Saboda haka, wannan jarrabawa ba wai kawai mataki ne na ilimi ba, a'a, wata gada ce da ke kai ɗalibai zuwa ga cimma burinsu na rayuwa da kuma bayar da gudunmawa wajen gina ƙasarsu.
Tsarin Shirye-shiryen Jarrabawar
A wani ɓangare na shirye-shiryen tunkarar jarrabawar, Ma'aikatar Ilimi ta Ƙasa ta ce ta kammala rarraba kayan aiki zuwa dukkanin cibiyoyin jarrabawa a faɗin ƙasar. Wannan aiki ya haɗa da isar da takardun tambayoyi, takardun amsa, da sauran muhimman abubuwan da ake buƙata don gudanar da jarrabawar ba tare da wata tangarɗa ba. Manufar wannan mataki ita ce a tabbatar cewa kowace cibiya ta sami kayan aikin da take buƙata a kan lokaci, domin kauce wa duk wani jinkiri ko tsaiko a ranar da aka tsara fara jarrabawar. Jami’an ma’aikatar sun yi aiki kafada da kafada da hukumomin yankuna don tabbatar da isar da waɗannan kayayyaki cikin aminci da kuma tsaro, musamman zuwa yankuna masu nisa ko waɗanda ke da ƙalubalen isarsu. An kuma kafa kwamitoci na musamman a matakin jiha da na ƙananan hukumomi domin sa ido kan yadda aka karɓi kayan da kuma adana su a wuraren da suka dace har zuwa lokacin da za a fara amfani da su.
An kuma kammala shirin horar da dukkanin jami'an da za su gudanar da jarrabawar a cibiyoyi daban-daban. Waɗannan jami'an, waɗanda suka haɗa da masu sa ido, masu duba takardu, da kuma shugabannin cibiyoyi, an ba su horo na musamman kan sabbin ƙa'idoji da dokokin da za a bi wajen gudanar da jarrabawar ta bana. A cewar ma’aikatar, an jaddada musu mahimmancin kiyaye adalci, gaskiya, da sahihanci a dukkanin matakan aikin. An kuma koya musu dabarun gano duk wani yunkuri na maguɗi ko zamba, da kuma matakan da ya kamata su ɗauka nan take idan hakan ta faru. An yi wannan horon ne don tabbatar da cewa dukkanin ma'aikatan sun fahimci aikinsu daidai kuma za su yi aiki iri ɗaya a kowace cibiya, wanda hakan zai taimaka wajen samun sakamako mai inganci da karɓuwa a idon duniya. Ma’aikatar ta yi imanin cewa wannan horo zai rage yiwuwar samun kura-kurai da kuma ƙara wa jarrabawar kwarjini.
