Babban Dan Jarida Soumana Idrissa Maïga Ya Sake Shiga Hannun Jami'ai A Nijar

DR
Hoto: DR ta Journalduniger

Rahotanni daga birnin Yamai na Jamhuriyar Nijar na cewa jami'an tsaro sun sake kama fitaccen ɗan jarida Soumana Idrissa Maïga. Shi dai Mista Maïga shi ne daraktan wallafa na jarida mai zaman kanta ta L'Enquêteur, wadda ta shahara wajen buga labaran binciken ƙwaƙwaf. Wannan ne karo na biyu da mahukunta a ƙasar ke tsare shi tun bayan juyin mulkin da ya kawo ƙarshen mulkin farar hula. Kama shi na baya-bayan nan ya haifar da damuwa matuƙa a tsakanin 'yan jarida da masu fafutukar kare haƙƙin ɗan adam a ƙasar. Kawo yanzu, babu wani dalili a hukumance da aka bayar kan musabbabin kama shi. Wannan rashin bayani ya ƙara ruruta wutar hasashe da kuma damuwa game da lafiyarsa da kuma dalilin da ya sa aka ɗauki wannan matakin a kansa. An dai tsare shi ne a wani wuri da ba a bayyana ba a babban birnin ƙasar.

Kama Na Baya Da kuma Dalilinsa

Ba wannan ne karon farko da ake kama Soumana Idrissa Maïga ba. A watan Afrilun shekarar 2024, hukumar ‘yan sanda masu binciken manyan laifuka ta ƙasar, wato 'Judicial Police', ta taɓa kama shi. Wannan kama na farko ya biyo bayan wani rahoto da jaridar L'Enquêteur ta wallafa, wanda ke zargin wasu jami'an Rasha da sanya na'urorin sauraren bayanai a wasu gine-ginen gwamnatin Nijar. Rahoton ya tada ƙura sosai a faɗin ƙasar, inda ya jawo hankalin hukumomi kai tsaye. Bayan ya shafe kwanaki huɗu a hannun jami’ai, an ba da umarnin tsare shi a gidan yarin Yamai. An tuhume shi da laifin "atteinte à la défense nationale," wato barazana ga tsaron ƙasa, wanda babban laifi ne a ƙarƙashin dokokin ƙasar. Sai dai bayan wasu 'yan makonni, an bayar da belinsa na wucin-gadi, wanda ya ba shi damar komawa gida yayin da yake jiran ci gaba da shari'arsa.

Bayanai Kan Yanayin Jarida A Nijar

Lamarin na zuwa ne a daidai lokacin da yanayin aikin jarida ke ci gaba da fuskantar koma baya a ƙasar ta Nijar. A cikin sabon rahotonta na watan Afrilun shekarar 2026, ƙungiyar kare haƙƙin 'yan jarida ta Reporters sans frontières (RSF), wato 'Yan Jarida Marasa Saniyar Ware, ta nuna cewa Nijar ta faɗi da matakai 37 a jadawalin 'yancin aikin jarida na duniya. Wannan gagarumin koma baya ya sa yanzu haka ƙasar tana matsayi na 120, wanda ke nuna gagarumin tabarbarewar yanayin da 'yan jarida ke aiki a ciki. Hakan na da alaƙa da juyin mulkin da sojoji suka yi a ranar 26 ga watan Yulin shekarar 2023, wanda ake ganin ya ƙara taɓarɓare yanayin 'yancin faɗar albarkacin baki da na aikin jarida a yankin Sahel. Wannan juyin mulki ya kawo sauye-sauye da dama a fagen siyasa da tsaro, wanda hakan ya yi tasiri kai tsaye a kan aikin 'yan jarida da kuma kafafen yaɗa labarai.

Martani Daga Kungiyoyin Kare Hakkin Dan Adam

Nan da nan, ƙungiyar kare haƙƙin ‘yan jarida ta Reporters sans frontières, wato ‘Yan Jarida Marasa Saniyar Ware, ta fito ta yi kakkausar suka ga wannan mataki. A cikin wata sanarwa da ta fitar, ƙungiyar ta RSF ta bayyana kama Mista Maïga a matsayin "kama-karya da ba shi da tushe balle makama." Ta kuma roƙi gwamnatin mulkin sojin Nijar da ta gaggauta sakin ɗan jaridar ba tare da wani sharaɗi ba. Sanarwar ta ƙara da cewa wannan mataki wani sabon yunƙuri ne na tsoratar da ‘yan jarida masu binciken ƙwaƙwaf a ƙasar, da kuma danne ‘yancin faɗar albarkacin baki. RSF ta jaddada cewa aikin jarida ba laifi ba ne, kuma wajibi ne a kare ‘yancin ‘yan jarida na gudanar da aikin su ba tare da fargabar tsangwama ko kamawa ba, musamman a wannan lokaci da ake fuskantar ƙalubalen tsaro. Ƙungiyar ta ƙara da cewa irin waɗannan matakai na kama 'yan jarida suna raunana dimokuraɗiyya da kuma hana al'umma samun sahihan bayanai kan abubuwan da ke faruwa a cikin ƙasarsu, wanda hakan ke da matuƙar muhimmanci ga ci gaban kowace al'umma.