Hukumar Kare Halittu ta Sahara wato Sahara Conservation, ta sake mayar da wasu jimuna masu jan wuya guda takwas zuwa yankin da suke rayuwa a da, wato Gandun Dajin Gadabédji. An gudanar da wannan aiki ne a ranar 2 ga watan Satumbar 2026 a kasar Nijar. Wannan mataki wani bangare ne na kokarin da ake yi na sake dawo da nau'in jimun da ke fuskantar barazanar bacewa baki daya a yankin Sahel. Sake mayar da jimunan na zuwa ne bayan an dauko su daga wani wurin kiwo da ke Kellé.
Tarihin Yankin Gadabédji
An kafa Gandun Dajin Gadabédji ne a ranar 25 ga watan Afrilun shekarar 1955. Dajin, wanda yake a jamhuriyar Nijar, ya mamaye fadin kasa da ya kai kimanin hekta dubu saba'in da shida. Wannan yanki ya kasance muhimmin matsuguni ga nau'ikan dabbobin daji da dama wadanda ke fuskantar barazana a yankin Sahel.
A shekarar 2018, an sake mayar da wasu raƙuman daji guda takwas na wani nau'i na musamman da aka fi sani da Giraffa camelopardalis peralta zuwa cikin gandun na Gadabédji. Wannan mataki ya share fage ga wasu ayyukan sake dawo da dabbobin da suka kusan ɓacewa a yankin, wanda hakan ya ƙara wa dajin daraja a idon duniya a fannin kiyaye halittu.
Ceto da Sake Mayar da Gimba
Waɗannan jimuna guda takwas sun fito ne daga wurin kiwo na Kellé. Tun daga shekarar 2022 ake tsare da su a cikin gandun dajin a ƙarƙashin wani shiri na musamman na kiyayewa da kuma dawo da nau'in nasu. Wannan shiri, wanda ya haɗa da kula da su a wani keɓantaccen wuri kafin a sake su, an yi shi ne domin tabbatar da cewa tsuntsayen sun saba da yanayin yankin na Gadabédji. Matakin riƙe su na tsawon wannan lokaci ya ba su damar girma da kuma ƙara ƙarfin da zai ba su damar tunkarar ƙalubalen rayuwa a cikin daji. Shirin na da burin ganin cewa jimunan sun haɗu da sauran dabbobin daji cikin sauƙi kuma sun fara hayayyafa, wanda hakan zai taimaka wajen ƙara yawan adadinsu a yankin da suka taɓa ɓacewa daga cikinsa. Wannan wani muhimmin mataki ne a kokarin da ake yi na sake gina muhalli da maido da nau'ukan halittun da ke fuskantar barazanar gushewa a yankin Sahel.
Mahimmancin Shirin Kare Halittu
Wannan aiki ya samu goyon bayan fasaha da na kuɗi daga Hukumar Kare Halittu ta Sahara wato Sahara Conservation. Gudunmawar kungiyar ta kasance mai muhimmancin gaske wajen tabbatar da nasarar jigila da kuma sakin jimunan cikin dajin. Hukumar ta daɗe tana gudanar da irin waɗannan ayyuka a yankin Sahel, inda take mayar da hankali kan ceton nau'ukan dabbobin da suka fuskanci barazanar ɓacewa daga doron ƙasa saboda dalilai da suka haɗa da farauta da kuma sauyin yanayi.
Gandun Dajin na Gadabédji, wanda a yanzu ya zama sabon matsugunin jimunan, ya samu karɓuwa a matsayin "Gandun Halittu na Duniya" wato Biosphere Reserve daga Hukumar Kimiyya da Al'adu ta Majalisar Ɗinkin Duniya, UNESCO, a cikin shekarar 2017. Wannan karramawa ta ƙara wa dajin kima a duniya, tare da jaddada muhimmancinsa a fannin kiyaye halittu da kuma al'adun gargajiya na al'ummomin da ke kewaye da shi.